आफ्नो कर्तव्य इमानदारीपूर्वक पालना गर्नुपर्छ भन्ने कुरा बुझेको छु

 प्रा. गोविन्दबहादुर तुम्बाहाङ 
प्रदेश प्रमुख
प्रदेश नम्बर १

मुलुक पहिलो पटक सङ्घीय प्रणालीमा गएको छ, यस्तोमा तपाईं प्रदेश १ को पहिलो प्रदेश प्रमुख बन्नुभएको छ, व्यक्तिगत रूपमा तपाईंको अनुभव कस्तो रह्यो ?
अब यो जनताको चाहना हो, जनचाहनाअनुसार मुलुकमा सङ्घीयताको अभ्यास सुरु भइराखेको छ । यसले जनतालाई अधिकार सम्पन्न बनाउँछ घरदैलोसम्म सुविधाहरू पुर्याउँछ र आर्थिक उन्नति र प्रगति गर्छ भन्ने मलाई लाग्छ ।

प्राध्यापन पेसाबाट यतापट्टि आउनुभएको छ, कस्तो अनुभूति हुँदैछ ?
हैन, मलाई खास त्यस्तो अनुभूति केही भएको छैन । प्राध्यपन पेसामा हुँदा पनि दिएको जिम्मेवारी मैले त्यहाँ इमानदारसाथ नै निर्वाह गरेको थिएँ । प्राध्यापन पेसामा हाम्रो त्यहाँ रहँदा प्राध्यापकहरूमा उप–प्रशिक्षक, सहायक प्राध्यापक, उप–प्राध्यापक, सह–प्राध्यापक हुँदै अन्तिममा प्राध्यापक हुने हो । म त्यहाँ प्राध्यापक भइसकेको थिएँ  र एउटा प्राध्यपकका रूपमा आफ्नो कर्तव्य निर्वाह गरिराखेको थिएँ । अहिले आएर यो प्रदेश प्रमुखको जिम्मेवारी सरकारले मलाई दिएको छ । मेरो जिम्मेवारी परिवर्तन भएको मात्र हो, मैले नेपालको संविधान २०७२ अनुसार आफ्नो कर्तव्य इमानदारीपूर्वक पालना गर्नुपर्छ भन्ने कुरा बुझेको छु । यसमा खास मलाई अरू केही अनुभूति भएको छैन ।

प्रदेश प्रमुखको जिम्मा पाएपछि अहिलेसम्म के–के गर्नुभयो ?
प्रदेश प्रमुखको जिम्मा पाइसकेपछि नेपालको संविधान २०७२ ले प्रदान गरेको अधिकार बमोजिम प्रदेशसभाको निर्वाचन भएको मितिले २० दिनभित्रमा प्रदेशसभाको अधिवेशन आह्वान गरेँ । त्यसअनुसार गत माघ २२ गते १ बजे जिल्ला समन्वय समितिको कार्यालय विराटनगरमा प्रदेशसभाको बैठक बस्यो ।

त्यो प्रदेशसभा बैठकले अन्तरिम कार्यविधि पास गरेको छ । त्यसपछि सभामुखको निर्वाचनको मिति तोक्यो । अहिले सभामुखको निर्वाचन पनि सम्पन्न भइसकेको छ । हिजो मात्रै सभामुखको शपथ खुवाउने कार्यक्रम सम्पन्न भयो । नेपालको संविधानमा नलेखे पनि नियममा उल्लेख भए अनुसार सभामुखको शपथ पनि नै गराइसकेँ ।

प्रदेश १ को प्रदेशसभामा ९३ सदस्य छन् त्यसमा नेकपा एमाले एक्लैको ५१ सांसदहरू छन् । उहाँहरूले संसदीय दलको नेता चुनिसक्नुभएको छ । अब एमाले संसदीय दलको नेता शेरधन राईलाई कानुनी प्रक्रिया पुर्याएर उहाँलाई मुख्यमन्त्रीका रूपमा नियुक्ति गर्ने कार्यक्रम छ ।

उहाँलाई शपथ गराइसकेपछि उहाँको सिफारिसमा मन्त्रिपरिषद्को गठन हुन्छ । संविधानअनुसार मुख्यमन्त्री र मन्त्रीहरूको शपथ प्रदेश प्रमुखले गराउनुपर्छ । सहायकमन्त्री र राज्यमन्त्रीको शपथ मुख्यमन्त्रीले प्रदेश प्रमुखको उपस्थितिमा गराउनुपर्छ । संविधानले प्रदेश प्रमुखलाई प्रदान रेका अधिकार यिनै हुन् । यही अधिकारको सेरोफेरोमा रहेर मैले आफ्नो कर्तव्य निर्वाह गरिरहेको छु ।

अब बन्ने प्रदेश सरकारसँग कसरी समन्वय गर्नुहुन्छ ?
त्यो त संविधानमा जे–जे उल्लेख छ, यहीँ नै छ । समन्वयको कुरा त्यहीँ नै छ, अब संविधान बमोजिम मुख्यमन्त्रीले हप्तामा एक पटक या दुई पटक आएर प्रदेश प्रमुखलाई रिपोर्टिङ गर्नुपर्ने व्यवस्था छ, त्यसैअनुसार समन्वय हुन्छ ।

अहिले केन्द्र सरकारसँग कसरी समन्वय गरिरहनुभएको छ ?
केन्द्र सरकारसँग चाहिँ के हुन्छ भने खासगरी प्रदेश प्रमुखको भूमिका केन्द्रमा राष्ट्रपतिको जे हुन्छ, धेरथोर यहाँ त्यही हो । समन्वय गर्नुपरेमा फेरि संविधानअनुसार नेपाल सरकारमार्फत गर्नुपर्ने हुन्छ, त्यो कार्य आवश्यकता अनुसार हुन्छ ।

हामी विल्कुल नयाँ अभ्यासमा छौँ, प्रदेश प्रमुख र सकारको बीचमा कार्यक्षेत्रको विषयलाई लिएर विवाद पनि देखिन सक्छ, त्यसमा कत्तिको सचेत हुनुहुन्छ ?
हैन, त्यस्तो विवाद देखिँदैन । किन भन्नुहुन्छ भने खास गरेर प्रदेश प्रमुख चाहिँ सामान्यतया आलङ्कारिक पद हो । प्रदेश सरकारले संविधानअनुसार पास गरेर ल्याएका कुराहरू हेर्ने हो । अनि त्यसमा आफ्नो स्वीकृति जनाउने हो । त्यसकारण खासै त्यस्तो विवाद पर्छ जस्तो मलाई लाग्दैन ।

तपाईंको प्रदेशमा कर्मचारी व्यवस्थापनको समस्या कसरी हल हुँदै छ ?
अब हेर्नुस्, अहिले कर्मचारी व्यवस्थापन हुँदै छ, भइराखेकै छ । अहिले नयाँ सुरुवात हो, अहिले त्यस्तो अप्ठ्यारो केही भएको छैन । हो, भवनको समस्या छ तर पनि विस्तारै व्यवस्थापन हुँदै छ ।

प्रदेश सरकार गठनसँगै आवश्यक पूर्वाधारहरूको अवस्था के छ ?  
पूर्वाधार व्यवस्थापन प्रदेश प्रमुखको पाटोभित्र त्यति पर्दैन । किनभने, कार्यकारी यहाँको सरकार हो । पूर्वाधार व्यवस्थापनको काम सरकारका अधिकारीहरूले गर्नुुहुन्छ भन्ने मलाई विश्वास छ ।

प्रदेश १ मा फरक जात–जाति र भूगोलका मानिस बसोबास गर्छन्, यहाँ दलहरू बीचको समन्वयका लागि प्रदेश प्रमुखको हैसियतमा तपाईंको के भूमिका हुन्छ ?
मैले त एउटा अभिभावकीय भूमिका निर्वाह गर्ने हो । एउटा  अभिभावकले आफ्ना छोराछोरीलाई के गर्नसक्छ ? बुढो एउटा अभिभावकले तिमीहरू झगडा नगर मिलेर जाओ, मिल्दाखेरी परिवार बलियो हुन्छ भनेर पटक–पटक सम्झाउने हो । अब सम्झाउँदा सम्झिएनन् भने के हुन्छ त, उनीहरू आफ्नो परिणति भाफैं भोग्छन आफैं सिक्छन् । त्यहाँभन्दा बढ्ता केही हुन्छ जस्तो मलाई लाग्दैन ।

अन्त्यमा केही छ ?
प्रदेश १ को उन्नति र विकासको निमित्त हिजो निर्वाचनमा विभिन्न दलहरूले आआफ्ना उम्मेदवारी दिए पनि अब आएर विकास, संवृद्धि र शान्तिका निम्ति सबै एकजुट हुनुपर्छ ।
सरकारमा रहेका सरकार पक्षले पनि हाम्रो बहुमत छ भनेर पेलेर लाने काम गर्नु हुँदैन र अरू विपक्षमा रहेकाले पनि यो सरकार हाम्रो विपक्ष हो भनेर राम्रा कुरालाई पनि अनावश्यक रूपमा विरोध गर्दै विकासको काममा बाधा अड्चन गर्ने काम गर्नु हुँदैन । विकास र शान्तिको निम्ति सबै एक भएर अगाडि बढ्नुपर्छ, सबै पक्षलाई यही अपिल गर्न चाहन्छु । –राजेश भण्डारी

+ posts

सम्वन्धित समाचार

गरिब मुलुकहरू भ्याक्सिनको चपेटामा

एजेन्सी । गरिब मुलुकहरू भ्याक्सिनको चपेटामा पर्न थालेको समाचारहरू निस्किएसँगै गरीब राष्ट्रहरुमा कोरोना विरुद्धको खोपको चरम अभाव देखिएको विश्व स्वास्थ्य संगठन...

जोखिम ज्यादा तयारी न्यून

काठमाडौं । यो वर्ष मनसुनको सुरुवातमै सिन्धुपाल्चोकमा बाढीले ठूलो क्षति पारेपछि अन्य ठाउँमा पनि ठूलो क्षति हुनसक्ने आँकलन गरिएको छ। असारको सुरुवातमै...

ताजा समाचार

गरिब मुलुकहरू भ्याक्सिनको चपेटामा

एजेन्सी । गरिब मुलुकहरू भ्याक्सिनको चपेटामा पर्न थालेको समाचारहरू निस्किएसँगै गरीब राष्ट्रहरुमा कोरोना विरुद्धको खोपको चरम अभाव देखिएको विश्व स्वास्थ्य संगठन...

जोखिम ज्यादा तयारी न्यून

काठमाडौं । यो वर्ष मनसुनको सुरुवातमै सिन्धुपाल्चोकमा बाढीले ठूलो क्षति पारेपछि अन्य ठाउँमा पनि ठूलो क्षति हुनसक्ने आँकलन गरिएको छ। असारको सुरुवातमै...

महन्थ ठाकुर पक्षले १५ दिनभित्र पार्टीको आधिकारिकता पुष्टि गर्ला ?

काठमाडौं । निर्वाचन आयोगले जनता समाजवादी पार्टी जसपाका अध्यक्ष महन्थ ठाकुर पक्षलाई १५ दिनभित्र आधिकारिकता पुष्टि गर्ने आधार तथा प्रमाण पेस गर्न भन्दै...

एकता नहुने सम्भावना

एमाले अध्यक्ष एवं प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओली नै पार्टी एकतामा बाधक देखिएका छन्। एमालेलाई २०७५ जेठ २ को अवस्थामा फर्काउने सर्वाेच्च अदालतको...

कांग्रेसमा महाधिवेशनको गर्मी

काठमाडौं । नेपाली कांग्रेसभित्र १४औं महाधिवेशनको सरगर्मी सुरु भएको छ । महाधिवेशनको मिति अनुमोदन भएपछि नेताहरूले भेटघाट र दौडधुपलाई तीव्रता दिएका छन्...